tech. farm. Ma艂gorzata Engel

Rola witamin z grupy B

Witaminy s膮 substancjami niezb臋dnymi do podtrzymania funkcji fizjologicznych organizmu, poniewa偶 organizm ludzki nie wytwarza witamin, musz膮 one by膰 dostarczone wraz z pokarmem. Podawanie preparat贸w wielowitaminowych ma charakter substytucyjny, co oznacza, 偶e podawane s膮 wtedy, gdy obawiamy si臋 niedoboru witamin lub liczymy si臋 ze zwi臋kszonym zapotrzebowaniem organizmu.

Witaminy dzielimy na rozpuszczalne w wodzie i rozpuszczalne w t艂uszczach. W praktyce nie dzielimy lek贸w wed艂ug rozpuszczalno艣ci, lecz wed艂ug dzia艂ania biologicznego. Niedob贸r witamin mo偶e wyst膮pi膰 tylko w zwi膮zku z zaburzeniami wch艂aniania w przewodzie pokarmowym. Zapotrzebowanie zwi臋ksza si臋 w przypadku stresu lub przy schorzeniach przemiany materii. Wa偶na jest r贸wnie偶 zr贸偶nicowana dieta bogata we wszelkie witaminy a tym samym naturalne dostarczanie ich do organizmu.

Witamina B1 (tiamina, aneuryna)

Witamina B1 wyst臋puje w otr臋bach, kie艂kach nasion zb贸偶, w 艂uskach ry偶u, w nasionach owoc贸w str膮czkowych, dro偶d偶ach. Objawy niedoboru tiaminy dotycz膮 przede wszystkim uk艂adu nerwowego. Mo偶e wyst臋powa膰 dr臋twienie i mrowienie oraz b贸le mi臋艣niowe szczeg贸lnie ko艅czyn dolnych. Mog膮 pojawi膰 si臋 problemy ze strony uk艂adu kr膮偶enia np.: niewydolno艣膰 serca. Ze strony uk艂adu pokarmowego mog膮 wyst膮pi膰 nast臋puj膮ce objawy: nudno艣ci, brak 艂aknienia, zaparcia.

Tiamina najlepiej i najszybciej wch艂ania si臋 po podaniu domi臋艣niowym. Po podaniu doustnym wch艂ania si臋 przede wszystkim w dwunastnicy i cz臋艣ciowo w jelicie cienkim.

Witamina B1 ma zastosowanie przy stanach zapalnych i pora偶eniach nerw贸w obwodowych, rwie kulszowej, p贸艂pa艣cu, uszkodzeniu w膮troby, niewydolno艣ci kr膮偶enia, og贸lnym os艂abieniu, wyczerpaniu fizycznym i psychicznym.

Witamina B2 (ryboflawina)

Witamina B2 wyst臋puje w du偶ych ilo艣ciach w pszenicy, szpinaku, ma艣le, mleku. Niedob贸r ryboflawiny objawia si臋 wyst臋powaniem zmian zapalnych j臋zyka, p臋kni臋ciami sk贸ry w k膮cikach ust, 艂ojotokowym zapaleniem sk贸ry, stanami zapalnymi b艂on 艣luzowych przewodu pokarmowego. Ryboflawina bardzo dobrze wch艂ania si臋 po podaniu doustnym jak i pozajelitowym. Wskazaniem do za偶ywania Wit B2 jest r贸wnie偶 zapalenie b艂ony 艣luzowej jamy ustnej i j臋zyka, ple艣niawki, za膰ma.

Witamina B6 (pirydoksyna, adermina)

Witamina B6 wyst臋puje przede wszystkim w dro偶d偶ach, ry偶u i zbo偶u. Mniejsze ilo艣ci pirydoksyny spotykamy w jarzynach, owocach, mleku. Niedob贸r witaminy B6 objawia si臋 zazwyczaj rumienieniem sk贸ry w miejscach nara偶onych na dzia艂anie promieni s艂onecznych, zmianami zapalnymi b艂ony 艣luzowej jamy ustnej, zaburzeniami niedokrwisto艣ci.

Pirydoksyna podana doustnie wch艂ania si臋 dobrze i szybko przenika do tkanek. Zapobiegawczo mo偶na podawa膰 witamin臋 B6 podczas stosowania lek贸w, kt贸re uszkadzaj膮 uk艂ad leukoblastyczny (cia艂ka ma艂e wyst臋puj膮ce w szpiku kostnym).

Witamina B12 (cyjanokobalamina)

Witamina B12 jest czynnikiem przeciw niedokrwisto艣ci, niezb臋dnym do prawid艂owej pracy uk艂adu krwiono艣nego. W przypadku jej niedoboru dochodzi do zaburze艅 w tworzeniu zr臋bu krwinki czerwonej. W szpiku kostnym pojawiaj膮 si臋 m艂ode postacie krwinek megaloblasty. St膮d nazwa - niedokrwisto艣膰 megaloblastyczna. Rozwija si臋, gdy brakuje w b艂onie 艣luzowej 偶o艂膮dka czynnika Castle鈥檃, kt贸ry warunkuje wch艂anianie si臋 witaminy B12. Choroba Addisona-Brermena wywo艂ana bezpo艣rednio niedoborem witaminy B12 klinicznie objawia si臋 ze strony uk艂adu krwiono艣nego, pokarmowego i nerwowego. Chorzy s膮 os艂abieni, wyst臋puj膮 b贸le g艂owy, b贸le w jamie brzusznej, pieczenie j臋zyka oraz zaburzenia czucia w obr臋bie ko艅czyn dolnych, liczba krwinek czerwonych i st臋偶enie hemoglobiny zmniejsza si臋 oraz stwierdza si臋 bezsoczno艣膰 偶o艂膮dka. Dla rekombinacji (wch艂anianie - proces przenikania przez powierzchni臋) witaminy B12 konieczna jest obecno艣膰 w b艂onie 艣luzowej 偶o艂膮dka tzw. czynnika zewn臋trznego, kt贸rego brakuje w niedokrwisto艣ci megaloblastycznej. Dlatego witamin臋 B12 nale偶y podawa膰 pozajelitowo. Preparaty doustne musz膮 zawiera膰 dodatkowo czynnik wewn臋trzny umo偶liwiaj膮ce wch艂anianie tej witaminy w 偶o艂膮dku.

Du偶ym udogodnieniem dla pacjenta jest fakt, 偶e niekt贸re z witamin mo偶na zakupi膰 bez recepty. Warto jednak zasi臋gn膮膰 porady lekarza w celu przeprowadzania wywiadu aby rozwia膰 jakiekolwiek w膮tpliwo艣ci.

ostatnia zmiana: 15.02.2023 00:00:00