mgr farmacji Katarzyna Giblewska

Prostata

udost臋pnij:

Gruczo艂 krokowy (prostata), nazywany r贸wnie偶 sterczem to gruczo艂 kszta艂tu jadalnego kasztana przylegaj膮cy od do艂u do p臋cherza moczowego .W czasie badania per rectum jest wyczuwalna, na skutek wyst臋powania jej do przodu od ba艅ki odbytnicy. Przez mi膮偶sz prostaty (cz臋艣膰 sterczow膮) przebiega cewka moczowa m臋ska, do kt贸rej dostarczana jest wydzielina gruczo艂u w czasie ejakulacji. Wydzielina jest m臋tna, bia艂awa i nadaje charakterystyczny zapach nasieniu.

Prostata swoj膮 ostateczn膮 budow臋, wielko艣膰 i funkcje osi膮ga w wieku 20-25 lat i bez widocznych zmian pozostaje do mniej wi臋cej 50 roku 偶ycia. Wraz z wiekiem gruczo艂 mo偶e ulega膰 fizjologicznemu powi臋kszeniu na skutek rozrostu p艂ata 艣rodkowego gruczo艂u (45-50 rok 偶ycia).

Patologie gruczo艂u krokowego

1. Zapalenie gruczo艂u krokowego

powstaje najcz臋艣ciej na skutek przedostania si臋 bakterii ze 艣wiat艂a cewki moczowej, a wi臋c w czasie przebiegu jej zapalenia lub zw臋偶enia, b膮d藕 po wprowadzeniu cewnika lub cystoskopu. W pocz膮tkowym okresie pojawia si臋 gor膮czka, cz臋stomocz i uczucie pieczenia w cewce. W moczu pojawia si臋 ropa i krwinki czerwone. Badaniem przez odbyt stwierdza si臋 powi臋kszenie i bolesno艣膰 uciskow膮 stercza.
Leczenie polega na ciep艂ych ok艂adach w okolicach krocza, podawaniu antybiotyk贸w lub sulfonamid贸w.

2. Przerost gruczo艂u krokowego

jest to 艂agodny nowotw贸r, kt贸ry pojawia si臋 po 50 roku 偶ycia na skutek d艂ugotrwa艂ego dzia艂ania stymuluj膮cego androgen贸w i jest najcz臋stsz膮 przyczyn膮 zaburze艅 w oddawaniu moczu.
W艣r贸d objaw贸w przerostu prostaty najcz臋艣ciej wyst臋puj膮:

  • cz臋ste oddawanie moczu, tak偶e w nocy;
  • gwa艂towne parcie na p臋cherz;
  • wyciekanie moczu kroplami w ko艅cowej fazie oddawania moczu;
  • s艂aby strumie艅 moczu;
  • wyd艂u偶ony czas oddawania moczu;
  • silne b贸le w dole brzucha.

Pocz膮tkowo dolegliwo艣ci nie s膮 bardzo nasilone i mo偶na nauczy膰 si臋 z nimi 偶y膰 jedynie nieco ograniczaj膮 normaln膮 codzienn膮 aktywno艣膰. W tym stadium przerostu gruczo艂u krokowego warto stosowa膰 preparaty naturalne, pochodzenia ro艣linnego, kt贸re s膮 bezpieczne i nie powoduj膮 efekt贸w ubocznych, za to poprawiaj膮 komfort 偶ycia. Dzi臋ki zawarto艣ci licznych sk艂adnik贸w leczniczych (garbnik贸w, steroid贸w ro艣linnych, flawonid贸w, kwas贸w wielofenolowych, amin biogennych i olejk贸w eterycznych) wykazuj膮 dzia艂anie przeciwobrz臋kowe, przeciwzapalne i przeciwbakteryjne. Obni偶aj膮 napi臋cie mi臋艣ni g艂adkich p臋cherza i cewki oraz pobudzaj膮 regeneracj臋 nab艂onka gruczo艂u krokowego.
Preparaty pochodzenia ro艣linnego przynosz膮 subiektywn膮 popraw臋 u oko艂o 60-80 % chorych we wczesnych stadiach 艂agodnego rozrostu stercza.

3. Rak gruczo艂u krokowego

jest chorob膮 spotykan膮 dosy膰 cz臋sto (ok. 6% m臋偶czyzn powy偶ej 60 roku 偶ycia). Rozwija si臋 powoli. Przerzuty pojawiaj膮 si臋 g艂ownie w ko艣ciach miednicy, kr臋gos艂upa i s膮 przyczyn膮 dokuczliwych b贸li. Objawy s膮 podobne jak w przypadku przerostu gruczo艂u, w tym 偶e towarzyszy wspomniany b贸l ko艣ci.
Leczenie polega na operacyjnym wyci臋ciu prostaty wraz z p臋cherzykami nasiennymi, dobre wyniki daje tak偶e terapia estrogenami, a w przypadku zaawansowania choroby stosuje si臋 chemioterapi臋.

Wielu pi臋膰dziesi臋cio鈥 i sze艣膰dziesi臋cioletnich m臋偶czyzn 偶yje z pewnymi objawami przerostu gruczo艂u krokowego. 艢wiadcz膮 one o istnieniu 艂agodnego rozrostu gruczo艂u, zwanego gruczolakiem stercza. Po siedemdziesi膮tce mog膮 u wi臋kszo艣ci m臋偶czyzn pojawi膰 si臋 inne dolegliwo艣ci ze strony gruczo艂u krokowego oraz zaburzenia czynno艣ciowe.

Nale偶y liczy膰 si臋 z tym, 偶e 艂agodny rozrost gruczo艂u krokowego mo偶e dotkn膮膰 ka偶dego m臋偶czyzn臋 po przekroczeniu pewnego wieku, dodatkowo sprzyja temu oty艂o艣膰 i dieta obfituj膮ca w t艂uszcze. Obowi膮zuj膮 wi臋c podobne zasady profilaktyki, jak przy wielu innych chorobach: zdrowa dieta, ruch oraz kontrola wagi.
Na szcz臋艣cie, dysponujemy dzi艣 coraz lepsz膮 diagnostyk膮 i terapi膮 chor贸b gruczo艂u krokowego, a dzi臋ki coraz wi臋kszym osi膮gni臋ciom w medycynie chirurgia b臋dzie tu wkracza膰 coraz rzadziej. Aby jednak w por臋 rozpocz膮膰 kuracj臋, po zauwa偶eniu niepokoj膮cych objaw贸w ze strony dr贸g moczowych pacjent powinien niezw艂ocznie zg艂osi膰 si臋 do urologa, kt贸ry dzi臋ki badaniom mo偶e stwierdzi膰 rodzaj schorzenia i stopie艅 zaawansowania choroby.