Cykl miesi膮czkowy krok po kroku

udost臋pnij:

O prawid艂owym funkcjonowaniu uk艂adu rozrodczego dojrza艂ej kobiety mo偶na wnioskowa膰 na podstawie jej cyklu menstruacyjnego. Cz臋stotliwo艣膰 z jak膮 zachodzi jest cech膮 indywidualn膮 ka偶dej kobiety i zale偶y od uk艂adu hormonalnego. Najcz臋艣ciej cykl wynosi od 25 do 30 dni. Cykl miesi臋czny liczy si臋 od pierwszego dnia krwawienia miesi膮czkowego do ostatniego dnia przed nast臋pnym krwawieniem. W ci膮gu ca艂ego cyklu jest tylko kilka dni p艂odnych, w kt贸rych kobieta mo偶e zaj艣膰 w ci膮偶臋. S膮 to zazwyczaj 3 dni przed owulacj膮 i najwy偶ej 2 dni po jej wyst膮pieniu. Cykl menstruacyjny mo偶na podzieli膰 na cztery fazy:

- faza menstruacyjna (przedowulacyjna)

Jest to okres niep艂odny . Podczas tej fazy dochodzi do z艂uszczenia si臋 nabrzmia艂ej i rozro艣ni臋tej w ostatniej fazie cyklu b艂ony 艣luzowej macicy oraz krwawienia (tzw. miesi膮czki.) Faza menstruacyjna trwa ok. 4-9 dni.

-faza folikularna (przedowulacyjna)
W fazie folikularnej intensywnie narasta, z艂uszczony podczas menstruacji nab艂onek b艂ony 艣luzowej macicy. Rozwijaj膮 si臋 p臋cherzyki, z kt贸rych dojrzewa tylko jeden. Dojrza艂y p臋cherzyk uwalnia kom贸rk臋 jajow膮 . Reszta pobudzonych p臋cherzyk贸w przestaje si臋 rozwija膰. Faza ta trwa 14 dni.

-faza owulacyjna
Faza owulacyjna to okres p艂odny w cyklu menstruacyjnym. Owulacja (jajeczkowanie) jest to proces, w kt贸rym dochodzi do uwolnienia z jajnika dojrza艂ej kom贸rki jajowej gotowej do zap艂odnienia. Kom贸rka jajowa dostaje si臋 do jajowodu, gdzie mo偶e zosta膰 zap艂odniona w ci膮gu 24 godzin. W czasie tej fazy wzrasta temperatura cia艂a kobiety oraz znacznie zwi臋ksza si臋 ilo艣膰 wydzielanego 艣luzu. 艢luz wygl膮da jak surowe bia艂ko jaja kurzego (艣luz p艂odny). Cz臋sto zdarza si臋, i偶 kobiety odczuwaj膮 b贸l po stronie jajnika, z kt贸rego zostaje uwolniona kom贸rka jajowa. Faza ta ko艅czy si臋, gdy nie nast膮pi zap艂odnienie i kom贸rka jajowa umiera. Owulacja nast臋puje mniej wi臋cej w po艂owie cyklu. Obliczanie dni p艂odnych polega na odj臋ciu 14 dni od przeci臋tnej d艂ugo艣ci trwania cyklu.

-faza lutealna (poowulacyjna)

Faza lutealna ( zwana te偶 faz膮 cia艂ka 偶贸艂tego) trwa 14 dni. Jest to czas pomi臋dzy uwolnieniem si臋 kom贸rki jajowej a rozpocz臋ciem kolejnej miesi膮czki. W tym czasie, pod wp艂ywem hormonu luteinizuj膮cego, na miejscu kom贸rki jajowej powstaje cia艂ko 偶贸艂te, kt贸re wytwarza
progesteron - hormon odpowiedzialny za przygotowanie 艣luz贸wki macicy do zagnie偶d偶enia si臋 kom贸rki jajowej. Je艣li nie dojdzie do zap艂odnienia ,cia艂ko 偶贸艂te zanika, a wi臋c poziom produkowanych przez nie hormon贸w obni偶a si臋 , co powoduje z艂uszczanie si臋 niepotrzebnej ju偶 b艂ony 艣luzowej. Nast臋puje menstruacja.

Obliczanie dni p艂odnych - testy owulacyjne

Mniej wi臋cej w po艂owie cyklu miesi膮czkowego w organizmie kobiety dochodzi do nag艂ego wzrostu poziomu hormonu luteinizuj膮cego (tzw. 鈥瀙ik LH鈥). Owulacja, czyli pocz膮tek dni p艂odnych nast臋puje zwykle w ci膮gu 24-36 godzin po wyst膮pieniu 鈥瀙iku LH鈥. W艂a艣nie w tym czasie zaj艣cie w ci膮偶臋 jest najbardziej prawdopodobne. Jednak偶e 鈥瀙ik LH鈥 jak i owulacja mog膮 nie wyst臋powa膰 w ka偶dym cyklu menstruacyjnym kobiety. Przy wyznaczeniu dni p艂odnych pomocne s膮 testy owulacyjne (testy LH). Mechanizm ich dzia艂ania polega na wykorzystaniu zjawiska nag艂ego wzrostu poziomu hormonu LH w moczu kobiety .Testy owulacyjne s艂u偶膮 do wykrywania ludzkiego hormonu LH (czu艂o艣膰 testu okre艣lona jest przez producenta). Ka偶dy test przeznaczony jest do jednokrotnego u偶ytku.

W opakowaniu ka偶dego testu znajduje si臋 ulotka, w oparciu o kt贸r膮 mo偶na wyznaczy膰 dzie艅 pierwszego badania (w zale偶no艣ci od d艂ugo艣ci cyklu menstruacyjnego). Wykonanie badania jest proste- polega na zanurzeniu paska testowego w moczu i odczytaniu wyniku, kt贸ry pojawi si臋 w postaci barwnych pr膮偶k贸w w czasie 5 minut. Badanie wykonuje si臋 z moczu, kt贸ry powinien by膰 pobrany do czystego i suchego pojemnika. Nie zaleca si臋 wykonywania badania z moczu porannego, gdy偶 jest on znacznie zag臋szczony, co mo偶e by膰 przyczyn膮 uzyskania fa艂szywie dodatniego wyniku. Ka偶da inna pora dnia do wykonania badania jest dobra. Wa偶ne jest, aby kolejne badania wykonywa膰 o tej samej porze dnia (notowanie zar贸wno daty, godziny i wyniku bywa bardzo przydatne). Sugeruje si臋 tak偶e , aby na dwie godziny przed badaniem nie przyjmowa膰 du偶ej ilo艣ci p艂yn贸w, gdy偶 mo偶e to spowodowa膰 rozcie艅czenie moczu i w rezultacie prowadzi膰 do uzyskania fa艂szywie negatywnego wyniku. Uzyskanie pozytywnego wyniku testu owulacyjnego sugeruje, i偶 owulacja pojawi si臋 najprawdopodobniej w ci膮gu 24-36 godzi. Jest to najbardziej p艂odny okres dla kobiety, a zatem, aby zaj艣膰 w ci膮偶臋, najlepiej odby膰 stosunek w tym czasie. Nale偶y jednak pami臋ta膰, i偶 istnieje wiele czynnik贸w od kt贸rych zale偶y, czy kobieta zajdzie w ci膮偶臋. Przeci臋tnej, zdrowej parze zajmuje to zwykle kilka miesi臋cy. Podsumowuj膮c, testy owulacyjne cechuje znaczna dok艂adno艣膰 i czu艂o艣膰 w stosunku do innych metod okre艣lania p艂odno艣ci, takich jak codzienne mierzenie temperatury cia艂a i badanie 艣luzu wydzielonego z pochwy. Testy te s膮 wygodne w u偶yciu i umo偶liwiaj膮 przewidzenie owulacji, co u艂atwia precyzyjne zaplanowanie zbli偶enia (istotne, gdy para stara si臋 o dziecko). Jednak偶e nale偶y pami臋ta膰 , i偶 testy owulacyjne nie potwierdzaj膮 wyst膮pienia owulacji oraz nie sygnalizuj膮 wyst臋powania 艣luzu szyjkowego, niezb臋dnego do zap艂odnienia.

Potwierdzenie lub zaprzeczenie ci膮偶y - testy ci膮偶owe.

Test ci膮偶owy s艂u偶y do wykrycia hormonu hCG ( hormon ludzkiej gonadotropiny kosm贸wkowej) w pr贸bce moczu. Obecno艣膰 tego hormonu 艣wiadczy o zagnie偶d偶eniu si臋 zap艂odnionej kom贸rki jajowej w b艂onie 艣luzowej macicy (dochodzi do tego zazwyczaj w 7 dniu od zap艂odnienia). Naturalne st臋偶enie hormonu hCG u zdrowych kobiet nie b臋d膮cych w ci膮偶y wynosi 5 mlU/ml . W przypadku ci膮偶y w dniu, w kt贸rym mia艂o wyst膮pi膰 krwawienie miesi膮czkowe, poziom hormonu znacznie wzrasta ( do ok. 100 mlU/ ml). Najwy偶sze st臋偶enie hormonu hCG wyst臋puje pod koniec pierwszego trymestru ci膮偶y. Czu艂o艣膰 i dok艂adno艣膰 testu ci膮偶owego okre艣lona jest przez producenta. Test mo偶na przeprowadzi膰 ju偶 1 dnia po up艂ywie daty spodziewanej miesi膮czki. Badanie najlepiej wykona膰 rano, poniewa偶 poranny mocz jest zag臋szczony i zawiera najwi臋ksze st臋偶enie hormonu hCG. Nie zaleca si臋 przeprowadzania testu po spo偶yciu alkoholu, gdy偶 mo偶e on zafa艂szowa膰 wynik. Trzeba mie膰 tak偶e 艣wiadomo艣膰, i偶 wysokie st臋偶enie hormonu hCG utrzymuje si臋 do kilku tygodni po porodzie, poronieniu samoistnym lub aborcji. Mo偶e zdarzy膰 si臋, i偶 pr贸bka moczu zawieraj膮ca hormon w st臋偶eniu mniejszym ni偶 okre艣lona przez producenta czu艂o艣膰 testu wywo艂a pozytywny wynik. Natomiast w przypadku bardzo du偶ego st臋偶enia hormonu hCG test mo偶e wskaza膰 wynik fa艂szywie negatywny. Na rynku dost臋pnych jest kilka rodzaj贸w test贸w, kt贸re ze wzgl臋du na spos贸b wykonania badania mo偶na podzieli膰 na :

- testy p艂ytkowe (kasetowe), kt贸re wymagaj膮 zebrania moczu do czystego, suchego pojemniczka i naniesieniu pr贸bki ( kilka kropel) na okienko p艂ytki testu

- testy strumieniowe (flamastrowe), kt贸rych specjaln膮 ko艅c贸wk臋 nale偶y umie艣ci膰 na kilka sekund pod strumieniem moczu.

-testy paskowe, kt贸re r贸wnie偶 wymagaj膮 zebrania moczu do czystego, suchego pojemniczka, a nast臋pnie zanurzenia w pr贸bce moczu paska.

Wynik testu odczytuje si臋 w czasie okre艣lonym przez producenta ( zazwyczaj od minuty do pi臋ciu minut). Wynik testu nie jest pewny w 100%, dlatego te偶 zaleca si臋 konsultacj臋 lekarsk膮 w przypadku uzyskania wyniku zar贸wno pozytywnego, jaki i negatywnego.